Het is vandaag biddag voor gewas en arbeid. Vanavond is er een gezamenlijke eredienst van de Kandelaarkerk (NGK) en Zuidhovenkerk (CGK). Centraal staat Johannes 6:35 en 40. Over vers 35 houd ik onderstaande preek.
Gemeente van de Heer
Elke dag biddag.
Vandaag is het biddag voor gewas en arbeid. De afgelopen jaren zijn we regelmatig stilgezet. Door Corona. De oorlog in Oekraïne. Momenteel woedt er een verwoestende oorlog in Iran. Het hele Midden-Oosten staat in brand. De ramp die mensen treft komt ook naar ons toe. Niet te vergelijken met de impact die het heeft als je zelf in de vuurlinie leeft. Maar toch. Ook in ons werelddeel komt het er meer op aan. Er verandert veel. Waarop of op wie kun je vertrouwen? Is er iets in onze wereld dat zeker is en waar?
We lazen uit Johannes 6. Voor de mensen uit die tijd was het leven iedere dag onzeker. Elke dag was het de vraag of je genoeg eten en drinken kreeg. Als je ziek werd, was de kans groot dat je leven voorbij was. Mensen werden niet oud. Elke dag was biddag voor gewas en arbeid.
Ik ben (het).
Probeer je dat voor te stellen. En dat er dan iemand rondloopt die duizenden mensen te eten geeft. Je snapt dat men in de ban is van Jezus. Het klinkt misschien gek dat men een teken/wonder van Jezus verlangt (Johannes 6:30), na dat indrukwekkende wonder van de broodvermenigvuldiging. Waar het om gaat is dat men zich gaat afvragen of Jezus niet méér is dan een wonderdoener. Iemand die verder gaat dan brood geven; de koning, de messias. Die je bevrijdt van angst, dood en vreemde overheersing (Romeinen). In wie je gaat geloven.
Dan zegt Jezus:
Ik ben het brood dat leven geeft… Wie bij Mij komt zal geen honger meer hebben, en wie in Mij gelooft zal nooit meer dorst hebben
(Johannes 6:35).
Wat een bijzonder woord. Geloof jij dit? Geloof jij hem, Jezus? Op biddag richt Jezus je aandacht allereerst op wie hij is. De mensen toen zochten brood. Een overlevingspakket. Ze vinden Jezus. Wat zoek jij? Wat wil je bereiken in je leven? Zoek je erkenning? Succes? Zekerheid? Welvaart? Gezien worden?
Onomwonden
Johannes 6:35 is bijzonder. Eerder werd Jezus aangewezen of sprak hij indirect:
- Daar is het lam van God dat de zonde van de wereld wegneemt (Johannes 1:29).[i]
- Breek deze tempel af en ik zal hem in drie dagen weer opbouwen (Johannes 2:19).[ii]
- De mensenzoon moet hoog verheven worden… (Johannes 3:14).[iii]
In het gesprek met de Samaritaanse vrouw zet Jezus een nieuwe stap. Als de vrouw vraagt om levend water – om de messias – zegt Jezus onomwonden:
Ik ben het, degene die met u spreekt
(Johannes 4:26).
Aanbidding
Ik ben. Dat is de Naam (Exodus 3:14). De Heilige Zelf. De andere evangelisten kennen deze ‘Ik ben’ uitspraken van Jezus ook (Van Kooten).[iv] Het evangelie van Johannes is bijzonder omdat het evangelie ervan doordrenkt is. Ik ben de goede herder. Ik ben de deur. Ik ben de weg, de waarheid en het leven.[v] Het brood. Het water. Zo gaat tot en met Jezus’ arrestatie. ‘Wie zoeken jullie?’ vraagt Jezus als er een zwaarbewapende groep op hem afkomt. Als men zegt dat ze Jezus van Nazaret zoeken, zegt Jezus: ‘Ik ben (het)’ (Johannes 18:6). En zoals Mozes niet dichterbij mocht komen toen God Zelf aan hem verscheen (Exodus 3), zo vallen Jezus’ aanvallers voor hem op de grond als ze dit woord horen (Johannes 18:6).
Johannes 6:35 leert je dat biddag allereerst aanbiddingsdag is. Het Woord dat God is is mens geworden en heeft onder ons gewoond (Johannes 1:1-18).
Aan de slag
Vandaag bidden we om alles wat we nodig hebben. Dat doen we in de verwachting dat Jezus er is. Op zijn beurt wil Jezus dat jij er bent. Voor hem en voor de mensen om je heen. Jezus wijst erop dat geloven in hem een werkwoord is (Johannes 6:29). Het komt je aanwaaien (Johannes 3:8) en toch gaat het niet vanzelf. Ook in onze onzekere tijd heb je misschien nog meer dan genoeg. Deel uit van de overvloed die Jezus je geeft. Getuig van hem. Leef in zijn naam tot een zegen voor de mensen die hij op jouw pad plaatst.
[i] Zie preek Jezus het lam van God.
[ii] Zie preek Jezus Gods tempel.
[iii] Zie preek Johannes 3:16 God is liefde.
[iv] In Echo’s van het goede nieuws heeft Van Kooten ‘Ik ben’ als motto staan, verwijzend naar Jezus geruststellende woorden tijdens de storm op het meer. Van Kooten verwijst naar Matteüs 14:27, Marcus 6:50, en Johannes 6:20.
[v] ‘Ik ben de weg, de waarheid en het leven’ komt vandaag nogal – veel te – exclusief over. Stefan Paas wijst er in zijn boek Vrede op aarde terecht op dat Jezus deze uitspraak juist doet op het moment van volstrekte nederigheid (voetwassing, voorbereiding lijden en sterven): ): ‘de waarheid bevindt zich dicht bij de grond’ (Ervaren heil, pg. 151). Paas zegt dit omdat het christelijke geloof gebruikt/misbruikt is om heerschappij uit te oefenen. Hoe terecht dit aspect ook is, het blijft zaak om recht te doen aan Jezus’ opzienbarende uitspraak over zichzelf. Deze uitspraak is te lezen in het geheel van de ‘Ik ben’ uitspraken van Jezus, in het evangelie van Johannes en de andere evangeliën. Sowieso valt iedere uitspraak van Jezus tijdens zijn leven op aarde in de periode van zijn vernedering (Hebreeën 2:9, Filippenzen 2:8). Zelfs als verhoogde Heer identificeert Jezus zich met zijn lijdende kerk (Handelingen 9:4) en is hij tot op vandaag te vinden in de hulpbehoevenden (Matteüs 25:31-46).
liturgie
Welkom
Afkondigingen kerkenraad
Votum en groet als volgt
Voorganger: Onze hulp is in de naam van de Heer
Gemeente: Die hemel en aarde gemaakt heeft
Voorganger: Die trouw houdt tot in eeuwigheid
Gemeente: en niet laat varen het werk van zijn handen
Groet (predikant)
Amen (hardop uitspreken, allen)
DNP Psalm 66:1 en 5 Juich aarde om Gods naam te prijzen
Gebed
Lezen Johannes 6:1-15 Daarna ging Jezus… trok Hij zich terug op de berg, alleen
LB 653: 1 en 2 U kennen, uit en tot U leven
Lezen Johannes 6:25-40 Ze vonden Hem… op de laatste dag laten opstaan
Verkondiging n.a.v. Johannes 6:35
LB 653:7 o Christus ons van God gegeven
Verkondiging n.a.v. Johannes 6:40
Weerklank 327:1 en 3 Halleluja! Zing voor Jezus (alleen Nederlandse coupletten) zie https://youtu.be/SISzH26OF-Y?si=3mnmETYB1ro6KU9s
Geloofsbelijdenis
Dankgebed en voorbede als volgt:
- Gebed om brood (Johannes 6:35)
- Gebed om leven (Johannes 6:40) afgesloten door
- Opwekking 40 Zoek eerst het Koninkrijk van God (canon)
Collecte
DNP Psalm 146: 1 en 3 Halleluja! heel mijn leven
Zegen
Amen (allen samen hardop uitspreken)
Verdere ontmoeting